Danıştay, idari yargıda hem temyiz mercii hem kanunda sayılan bazı işlemler için ilk derece mahkemesidir. İdare mahkemesinde açılan her dosya otomatik olarak Danıştaya gitmez.
İlk derece görevi
2575 sayılı Kanun m.24 ve özel kanunlarda belirlenen işlemler bakımından dava doğrudan Danıştayda açılabilir. Cumhurbaşkanı kararları ve bazı ülke çapındaki düzenleyici işlemler bu çerçevede değerlendirilir. İşlemi merkezi idarenin yapmış olması, tek başına bütün davaların Danıştayda açılacağı anlamına gelmez.
Düzenleyici işlem ile onun uygulanmasına ilişkin bireysel işlem birlikte dava konusu yapılacaksa görev ve dava bağlantısı ayrıca incelenir. Dilekçede hangi işlem ve hangi talebin hangi gerekçeyle ileri sürüldüğü açıklanmalıdır.
Temyiz görevi
İYUK m.46 kapsamında temyize açık kararlar Danıştayda incelenir. Dava türü, parasal sınır ve kanundaki özel koşullar belirleyicidir. Bölge idare mahkemesinin her kararı hakkında temyiz başvurusu yapılabileceği varsayılamaz.
Temyiz dilekçesi kararın hukuka aykırılığına ilişkin sebepleri ortaya koymalıdır. Dosyanın vakıaları, deliller ve karar gerekçesiyle bağ kurulmadan yalnızca önceki dilekçenin başlığını değiştirmek etkili bir temyiz hazırlığı değildir.
Daireler ve kurullar
İdari ve vergi dava dairelerinin iş bölümü ile dava daireleri kurullarının görevleri farklıdır. Hangi dairenin dosyaya bakacağı kurumun güncel iş bölümü ve uyuşmazlığın niteliğiyle belirlenir. Daire numarasını, davanın başarı ihtimalini veya kesin sonuçlanma süresini gösteren bir ölçüt olarak kullanmak doğru değildir.
Mahkeme kararlarının uygulanması ve kanun yolları aynı aşama değildir. Temyiz başvurusu, genel kuralda idarenin bütün yükümlülüklerini otomatik ertelemez; güncel özel kesinleşme hükümleri ayrıca incelenir.
Karar araştırması nasıl okunmalı?
Bir Danıştay kararında esas/karar numarası kadar uyuşmazlığın türü, karar tarihi, uygulanan kanun sürümü ve gerekçe önemlidir. Tetkik hâkimi düşüncesi, karşı oy ve çoğunluk kararı ayrı metinlerdir. Bir bölümdeki görüşü mahkemenin nihai sonucuymuş gibi aktarmak yanıltır.
Bu sitede doğrulanmış karar bağlantıları kaynak bölümünde verilir. Tek bir karar bütün sonraki dosyalar için sonuç garantisi olarak kullanılmaz.
Kaynaklar
Kanun metni, ilgili madde ve somut olay birlikte değerlendirilmelidir. Değişiklik ve yürürlük bilgileri için resmî metinleri kontrol ediniz.
Bu konuyla bağlantılı rehberler
Bu rehber genel bilgilendirme amacı taşır. Somut olayın belgeleri, süreleri ve uygulanacak özel hükümler incelenmeden kesin hukuki sonuç çıkarılamaz.